به کار گیری قیر طبیعی و چشمه نفتی، پیشینه ای کهن دارد. از دیرباز، جنوب باختر ایران از قیر طبیعی برای مصارف سوخت، و درمان بیماری ها استفاده می کردند. در مصر باستان نیز از این ماده در مومیایی استفاده می شد.

قیر طبیعی از مشتقات نفت خام بوده که در اثر راه یابی به سطح زمین (یا نزدیکی سطح زمین) و جایگیری در یک فضای مناسب و خشک شدن به وجود می آید. 

قیر طبیعی با توجه به کاربردهای جدید، برخلاف گذشته که تنها ماده سوختنی به شمار می رفت، یک ماده صنعتیت به حساب می آید.

از آنجا که این ماده معدنی در کشورهای اندکی یافت می شود و ایران یکی از آنها است که دارای ذخایر قیر طبیعی فراوان است، (اما تاکنون مصارف آن را به درستی نمی دانیم)، بنابرانی در این جا سعی می شود که به جایگاه زمین شناسی قیر طبیعی به ویژه در ایران اشاره شود.

تقریباً همه نواحی مهم نفت خیز جهان، در ابتداتوسط حضور قیرهای طبیعی بر روی سطح زمین کشف شده اند. میدان نفتی مسججد سلیمان یکی از این میدان هاست.

براساس مطالعاتی که در جهان بر روی حوضه های مختلف نفتی صورت پذیرفته است، ویژگی های برونزدهای قیر طبیعی باختر ایران تا حدودی مطابق با الگوی مطالعه شده در اوکلاهماو منطقه دریاچه ماراکایبو ونزوئلا است.

در جنوب باختر ایران نیز لایه های نفتی که در منطقه نفت شهر ایران و نفت خانه، عراق، مخازن نفتی را ایجاد کرده اند، تحت تأثیر عملکرد فعالیت های ساختاری قرار گرفته و چین خورده ونفت آنها به سطح زمین نشست کرده اند. این شرایط با شرایط تشریح شده در نواحی یاد شده ونزوئلا تا حدودی همخوانی و هماهنگی دارد.

امروزه مشخص شده استکه گسیختگی و بریده شدگی پوشسنگ مخازننفتی و در نتیجه آن نشست مواد هیدروکربنی و سرانجام تشکیل قیرهای طبیعی در حاشیه صفحه های قاره ای، امری طبیعی و عادی است. چنین شرایطی در جنو بابختری ایران در محدود ه قصر شیرین و گیلان غرب، سومار، دهلران قابل پیگیری است.

باتوجه به مطالعات بین المللی و جهانی انجام شده، نکات زیر برای ارزیابی نشت هیدروکربنی (قیرهای طبیعی) در حوضه های غنی از دیاپیر و تحت فشار و یا اشباع از فشار و همچنین فعال روراندگی جالب توجه است.