لطفا برای دسترسی به مقاله ثبت نام کنید

امروزه تلقي مردم از كاربرد قير طبيعي به عنوان يكي از مشتقات مواد نفتي استفاده از آن در پوشش سطح جاده
ها
و يا به عنوان نوعي عايق رطوبتي مي
باشد و افراد كمي هستند كه مي
دانند استفاده از توليدات نفتي (قير، آسفالت
و غيره) در ناحيه خاور نزديك به
دوران پيش از تاريخ مي
رسد.
قير طبيعي ماده اي است كه در خاور نزديك و به
ويژه در جنوب غربي ايران به وفور يافت مي شود. مردم اين ناحيه از دوره ي نوسنگي به شيوه هاي گوناگون
همچون اندود كردن ظروف مصرفي، كف و ديوار خانه ه
ا و در ساخت ابزارهايي چون داس هاي تركيبي كج بيل ها
و حتي در امور پزشكي جهت درمان بسياري از امراض عفوني و دردهاي رماتيسمي استفاده مي كردند.
قير طبيعي به عنوان يك ماده معدني همانند ابسدين و فيروزه سهم مهمي را در تجارت منطقه اي و برون منطقه اي
به خود اختصاص د
اده بود. ايلامي ها در اواسط هزاره ي چهارم ق.م ماده اي تركيبي تحت عنوان خمير قير توليد و
از آن در ساخت اشيايي نظير: ظروف مصرفي، مهره ها و زيور آلات تزئيني مهرها مسطح و استوانه اي استفاده
مي كردند. با فروپاشي حكومت ايلام در
640
ق.م استفاده از اين ماده ي معدن
ي نير كم كم رو به كاهش رفته و از
آن فقط در سازه هاي معماري استفاده شده است.
از اين ماده طبيعي بيش از
600
عنوان محصول توليد مي شود. بعنوان مثال تهيه جعبه هاي باتري، گل حفاري،
ريخته گ
ري، ساخت راه و جاده،
مغز مداد،
رنگهاي کوره اي، جوهر پرينتر، رنگ و لعاب،
کربن فعال، بتونه،
واکس و بسياری از محصولات متنوع ديگر.
کاربردهاي قير طبيعی
قير طبيعي با توجه به ميزان خاکستر (نقطه نرمی)، در
صد گوگرد و ساختار مصارف متنوعي دارد بعنوان مثال در
زير به چند تا از کاربردهای آن اشاره شده است:
بخش
آسفالت يا قير جاده:
طي سالهاي متوالي گيلسونيت استفاده مي شود.
Gilsonite for asphalt
Gilsonite for road constraction
ژيلسونيت به عنوان افزايش دهنده کيفيت اجرائی مخلوط آسفالت عمل
می کند
،
چرا كه مي تواند شكافها و سوراخها
را پر كند تا در برابر نفوذ آب و لايه هاي رسي يا تركيدن لوله ها
مقاوم باشد.
آسفالت اصلاح شده با ژيلسونيت از
PG
بالاتری برخوردار است و به راحتی با مخلوط آسفالت بدون نياز به نيروی غلطکی بالا، بر خلاف ديگر اصلاح

کننده ها، مخلوط می شود
،
گيلسونيت
مخلوط در تمامي
سيستم هاي آبي با بهترين محصول موثر واقع شده و اين
تاثير به اثبات رسيده است.
آسفالت اصلاح شده با ژيلسونيت
،
گيلسونايت به عنوان عامل عملكرد مخلوط قير عمل مي
كند
دارای مقاومت بالاتر، تغيير شکل کمتر، نقطه نرمی بالاتر مقاومت
به آب بالاتر از ديگر آسفالتهای اصلاح شده
با ديگر اصلاح کننده ها
می باشد. ژيلسونيت همچنين جهت ساختن پايه محلولها و امولسيون های آسفالت و
عايقهای مختلف با ظاهر بهتر
و مقاومت
بفرسايش بالاتر کاربرد دارد
.
-
بخش
محصولات شيميايي:
گيلسونايت با خيلي از مواد شيميايي ترکيب می شود و باعث بهبود خواص شيميايي و
فيزيكي آنها مي شود.
کاربردهای پوششی
در پروسه های متالورژيکی، محصولات چوبی، صنا
يع
نسوز و ديگر
صنايع، تائيد
ديگری
بر موارد استفاده اين ماده کمياب
ميباشد
.
-
بخش نفتی
:
ژيلسونيت در
حفاری چاههای نفت به عنوان گل حفاری
استفاده ميشود.
Gilsonite for drilling
و همچنين
گيلسونيت در حفر گودالها
ي آب وديوارهاي سيماني موثر است. اضافه كردن گيلسونيت به ديواره هاي
سيماني نفت وزن دوغاب را بدون كاهش مقاومت همفشار كاهش مي دهد و به عنوان يك عامل محدود و بسته عمل
مي كند.
-
بخش
ريخته گري
: گيلسونيت با زغال و ديگر عوامل به عنوان يك افزودني در شن هاي ريخته گري ترك
يب می
شود تا ويژگي هاي بخش قالب گيري را با بهبود كار ريخته گري اطمينان دهد و تضمين كند.
بخش رنگ و جوهر
رزين
:
ژيلسونيت
ايران به طور گسترده ای به عنوان کربن سياه جهت توليد جوهر سياه و
جوهر گراور استفاده می شود. رزين ژيلسونيتی ايران
با رزين های هيدرو کربنی پايه نفتی، رزين های فنوليک و
رزين های فلزی رقابت بسيار خوبی می کند که به بهای تمام موارد نام برده با غلظتهای مختلف می تواند استفاده
شود
.
غلظتهای مختلفی از اين ماده جهت توليد جوهرهای مخصوص، با درخشندگی بالا استفاده می شود. نوع
خاصی ا
ز ژيلسونيت با عنوان
select
نيز در ساخت رنگهای مشکی آسفالتی و روغن های جلا نيز استفاده می
شود
.
-
مواد محترقه و منفجره
-
ايزوگام
و
عايق
کاری
Gilsonite for roof insulation
Gilsonite for isolation

-
مغز مداد
-
رنگهاي کوره اي
-
جوهر پرينتر
Gilsonite for Ink ,
Coat
and
Paint
-
رنگ و لعاب
-
صنعت اتومبيل سازي
-
کربن فعال
-
بتونه
-
واکس
-
تهيه جعبه هاي باتري
-
سفال بام خانه ه
ا
-
محصولات پلاستيکي
-
رزين هاي سياه رنگ و آروماتيک قطبي
-
اين ترکيب مي تواند منشاء توليد گازهاي طبيعي مانند متان يا اتان باشد.
-
بنزين با عدد اکتان بالا و روغن ديزل را مي توان با انجام پروسه هاي خاصي از قير استخراج نمود. در ابتداي
شکوفايي صنعت نفت نيز از
آنها بعنوان معيارهاي زمين شناسي در اکتشافات نفت استفاده مي شده است.
بطور خلاصه می توان گفت که شرکت گيلسونيت آمريکايی
(AGC)
تا کنون توانسته
600کاربرد برای قير طبيعی
پيدا کند.
در ضمن بايد يادآور شده که به علت وجود ناخالصی های معدنی همراه معادن قيرهای طبيعی
موجود در
ايران، کاربرد آنها را بسيار محدود نموده است و اکثر محصولات ذکر شده را نمی توان از آن توليد نمود.
کاربرد قيرهای طبيعي ايران:
·
ساخت پوشش لوله هاي نفت و گاز
·
بکار گيري در سيمان حفاري
·
توليد کک
·
در نهايت جهت اختلاط با قيرهاي نرم به منظور ساخت قيرهاي سخت تر